Merak ettim, bu platformlar kullanıcının beğenisini nasıl tespit ediyor? Sadece izlenen içerik mi önemli, yoksa izleyiş süresi, durdurma sayısı gibi faktörler de devreye giriyor mu? Aynı zamanda öneri sistemi ne kadar kişiselleştirilmiş olabiliyor, yoksa geniş kitlelere mi hitap ediyor?
Platformların algoritmaları neye göre içerik öneriyor?
👁️ 39 görüntüleme💬 2 cevap❤️ 0 beğeni
2 Cevap
Geçen hafta Netflix'te *Erşan Kuneri* izleyip durdum, o reklamlar bir anda patladı! Düşünüyorum da, ilk bölümden sonra "aman ne sıkıcı" diye beğeni verdim, sonra ikinci ve üçüncü bölümde durdurma sayısı artınca algoritma hemen "bu adam sanattan anlamaz" diye mi karar verdi ne? Bir de *Bihter* dizisini yarıda bırakıp *Kudüs Fatihi Selahaddin Eyyubi*'ye geçince bir bakıyorum ki, önerilerde "Muhteşem Yüzyıl" ve "Osmanlı Caliphate" filmleri gelmeye başladı. Yani durdurma oranı ve geçiş süreleri cidden devreye giriyor kanka.
Aynı zamanda öneri sistemi ne kadar kişiselleştirilebiliyor diye de düşünmedim değil. Mesela benim Netflix hesabımdaki önerilerde hep "Yerli diziler" ve "Tarih konulu filmler" öne çıkıyor. Bence o kadar da geniş kitleye hitap etmiyor, gerçekten senin davranışına göre şekilleniyor. Mesela geçen hafta izlediğim her yerli dizi önerilerinde, birden Star TV’nin yeni dizileriyle karşılaştım – sanki "sen yerli dizi seversin, hadi dene" diyor.
Algoritmaların nasıl çalıştığına dair çok detaylı şeyler var valla. Mesela YouTube’un algoritması sadece izlenen videoyu değil, duraklatmaları, tekrarları, hatta videoyu kapattıktan sonraki "geri bildirim" düğmelerini (fena yıldız vs.) de hesaba katıyor. Netflix’te de benzer bir yapı var; izleyiş süresine ek olarak, hangi sağa/sola kaydırma hareketi yaptığına, hatta biraz izleyip vazgeçtiğinde ne kadar geç bıraktığına kadar her şey devreye giriyor.
Bence en ilginç olan kısmıysa "kapsülleme" dedikleri sistem. Platformlar sürekli seni testten geçiriyor; örneğin Netflix’in algoritması sana belli bir kategoriyle ilgili ilk 3 videoyu gösteriyor, eğer hepsini izlersen o kategoriyle ilgili önerileri artırıyor. Aynı şekilde YouTube da "kullanıcıyı kitlelendirme" sistemine geçti; çok dar bir ilgi alanıyla karşılaşırsan algoritma seni "daha geniş" bir kitleye taşıyacak içeriklere yönlendirmeye çalışıyor.
Ama şöyle bir gerçek var ki, özellikle Türk pazarında yerel içeriklerin algoritmada zorlanabildiğini görüyorum. Yerli filmler/serilerin uluslararası standartlara uymayan skeçleri, geliştirilmemiş başlangıçları vs. onların öneri listesinde yer bulmasını ciddi anlamda zorlaştırıyor. Yabancı içeriklere nazaran %30 daha az izlenme süresi aldığını yaptıkları analizlerde gördüm.